Czym jest nikiel?
Jednym z najczęściej występujących pierwiastków, który jest ceniony za swoje właściwości oraz zastosowanie, jest nikiel. To znany już w czasach prehistorycznych metal o srebrzystobiałym kolorze. Został zidentyfikowany oraz opisany dopiero w XVIII wieku, jednak wiadomo, że już wcześniej był w użyciu, czego dowodem są dawne narzędzie oraz monety. Czysty nikiel można uzyskać w procesie pirometalurgii, któremu poddaje się rudy. Podczas niego dochodzi do prażenia i redukcji otrzymanych tlenków niklu. To nie jedyna możliwa opcja.
Ponadto jest on możliwy do uzyskania podczas przeprowadzenia procesu hydrometalurgicznego. Wtedy też ruda tego metalu jest segregowana przez flotację, następnie zaś dochodzi do przetapiania oraz oczyszczania jej z miedzi. W normalnych warunkach surowiec przyjmuje postać ciała stałego we wspomnianej już barwie srebrzystobiałej. Z uwagi na swoje właściwości — twardość, ciągliwość czy cechy ferromagnetyczne w temperaturze pokojowej — jest on wykorzystywany w naprawdę różnorodnych celach. Stąd też praktycznie każdego dnia każdy człowiek ma do czynienia z niklem.
Nikiel — zastosowanie, które musisz znać
Warto poznać podstawowe zastosowanie niklu. Kwestia tego, do czego wykorzystywany jest nikiel, jest bardzo złożona. Przede wszystkim musimy wskazać na to, że podstawowym sposobem na użycie tego pierwiastka jest produkcja stali nierdzewnej. To właśnie dzięki niemu metale są odpowiednio zabezpieczone przed szkodliwym działaniem korozji, a także zwiększa się ich wytrzymałość. Jednak na tym nie koniec. Nikiel spotyka się również w chemii organicznej, gdzie jest stosowany jako katalizator reakcji uwodornienia.
Wydawać by się mogło, że w związku z takim zastosowaniem niklu, praktycznie nie ma się szansy, by z niego korzystać w życiu codziennym. W rzeczywistości jednak jest zupełnie inaczej. Surowiec jest chętnie wybierany do produkcji rozmaitych narzędzi, sztućców, biżuterii, naczyń bądź oprawek okularowych. Dlatego tak bardzo podkreśla się jego znaczenie oraz powszechne zastosowanie. Co więcej, mając na uwadze charakterystyczne cechy niklu, jest on wykorzystywany w elektronice. W tym obszarze sięga się po niego do budowy akumulatorów niklowo-kadmowych. Są one niezwykle cenione z uwagi na dużą wydajność prądową. Jeszcze do niedawna były one tworzone na szeroką skalę w związku z popytem na tego typu rozwiązania. Jednak wada w postaci konieczności każdorazowego pełnego ładowania oraz całkowitego rozładowania w trakcie każdego cyklu sprawiła, że na rynek zaczęły wchodzić alternatywne propozycje, które są nieco wygodniejsze w użyciu.
Wracając do elektroniki, warto jeszcze wspomnieć, że nikiel jest także używany w elektrodach iskrowych oraz wymiennikach ciepła. Jeśli chodzi o inne zastosowanie metalu, to przede wszystkim jest on składnikiem farb ekranujących. To specjalne preparaty, które przewodzą prąd i są wykorzystywane choćby do uziemiania powierzchni. Farba niklowa jest świetnym rozwiązaniem charakteryzującym się dużą skutecznością.
Do czego wykorzystywany jest nikiel?
To nie koniec listy mówiącej o tym, w czym jest nikiel. Warto jeszcze wspomnieć o innym zastosowaniu niklu i tym, gdzie można go znaleźć. Oprócz powyższych możliwości metal ma także inne, dodatkowe zastosowanie, które wynika z jego unikalnych właściwości. Wysoka wytrzymałość sprawia, że jest on wykorzystywany zarówno w przemyśle motoryzacyjnym, jak i hydraulicznym czy ceramice łazienkowej. Co więcej, jest on bardzo funkcjonalny także w przemyśle medycznym. Wspomniane już oprawki okularów to nie jedyny przypadek, gdy sięga się po tej surowiec. Nikiel znajduje się także w protezach ortopedycznych i stomatologicznych, a nawet w rozrusznikach serca. Ciekawostką jest fakt, że po pierwiastek ten sięga się również do odsalania wody morskiej oraz chemicznego utwardzania tłuszczów, co być może nie jest aż tak oczywistym zastosowaniem dla wielu osób.
Z uwagi na tak częste wykorzystanie tego metalu skup niklu jest otwarty na współpracę i dostarczanie zbędnych, zużytych czy niesprawnych narzędzi bądź akcesoriów zawierających ten praktyczny i popularny pierwiastek, który ma ogromne znaczenie w wielu dziedzinach.
Jakie właściwości ma nikiel?
Nikiel to bardzo wszechstronny metal, który wyróżnia się od innych z uwagi na szereg praktycznych zastosowań i właściwości. Przede wszystkim jest on chętnie wybierany, ponieważ cechuje się ogromną odpornością na działanie wysokiej temperatury. W efekcie jest on podatny nie tylko na obróbkę na gorąco, ale nawet na zimno. Swoje skuteczne właściwości mechaniczne zachowuje on nawet w temperaturze sięgającej do 5000°C. Nikiel jest odporny również na korozję oraz ma właściwości ferromagnetyczne w temperaturze pokojowej. Należy do grupy wyłącznie trzech pierwiastków o takiej cesze — występuje obok żelaza oraz kobaltu. Stanowi tym samym istotny dodatek stopów zarówno żelaznych, jak i nieżelaznych.
Dziś mówi się o tym, że nikiel oraz stopy niklu pełnią ważną funkcję w przemyśle. Jednym z argumentów na potwierdzenie tego jest fakt, że pierwiastek ten jest w stanie skutecznie wykonywać pracę nawet w trudnych, niekorzystnych warunkach. Nawet jeśli jest on poddany działaniu gorąca, żrącego środowiska czy dużych naprężeń, zachowuje on swoje właściwości i wyróżnia się swoją wszechstronnością. Swoją odporność zachowuje w stosunku do działania wody (nawet tej morskiej), kwasów organicznych, żrących zasad. Warto przy tym mieć na uwadze, że nikiel nie jest odporny na kwas azotowy i fosforowy, a także związki siarki. W tym przypadku traci on swoje właściwości.
Fakt wysokiej skuteczności niklu potwierdzają liczby. Około 70% surowca jest wykorzystywanych w stalach stopowych, mowa tu głównie o stali nierdzewnej. Stopy te, gdzie nikiel jest podstawą, stanowią 13% światowej konsumpcji tego metalu, a w przypadku jego zastosowania jako dodatku, to około 10%.
W jakich produktach jest najwięcej niklu i gdzie go znaleźć?
Nikiel jest wszechstronnym metalem, który znajduje zastosowanie w wielu branżach oraz w produktach codziennego użytku. Największe ilości niklu znajdują się przede wszystkim w stopach metali o wysokiej wytrzymałości i odporności na korozję, takich jak stal nierdzewna. Ten materiał jest powszechnie używany do produkcji narzędzi kuchennych, sprzętu medycznego, elementów konstrukcyjnych, armatury czy części samochodowych. Nikiel jest również kluczowym składnikiem baterii niklowo-kadmowych i niklowo-wodorkowych, które znajdują zastosowanie w elektronice, narzędziach elektrycznych oraz pojazdach hybrydowych.
W elektronice i sprzęcie elektrycznym nikiel pojawia się w stykach elektrycznych, przewodach oraz elementach układów scalonych, dzięki swoim właściwościom przewodzącym i odporności na zużycie.
Ponadto nikiel odgrywa ważną rolę w przemyśle chemicznym oraz motoryzacyjnym, gdzie jest składnikiem katalizatorów oraz elementów silników i turbin, które muszą wytrzymać wysokie temperatury i duże obciążenia mechaniczne. Jeśli zastanawiasz się, gdzie znaleźć nikiel, warto przyjrzeć się starym urządzeniom elektrycznym, zużytym bateriom, częściom samochodowym, narzędziom oraz przedmiotom wykonanym ze stali nierdzewnej.
Alergia na nikiel – fakt czy mit?
Nikiel jest jednym z głównych źródeł reakcji alergicznych u wielu osób. Najczęściej uczulenie na ten metal objawia się alergią na nikiel, która może wystąpić szczególnie przy noszeniu sztucznej biżuterii wykonanej z materiałów zawierających nikiel. Warto zwrócić uwagę, że nikiel znajduje się w wielu przedmiotach codziennego użytku, takich jak guziki, zamki błyskawiczne, zegarki czy klamry pasków, co sprawia, że kontakt z nim jest niemal nieunikniony. Dlatego osoby z wrażliwą skórą powinny szczególnie uważać na noszenie sztucznej biżuterii oraz innych produktów zawierających ten metal, aby uniknąć nieprzyjemnych reakcji alergicznych.
Nikiel – ograniczone zasoby i rosnące znaczenie recyklingu w skupach złomu
Dziś nikiel wydobywany jest tylko w kilkunastu krajach na świecie w ilości około 2 milionów ton każdego roku. Rudy niklu są dzielone na trzy rodzaje — tlenkowe, siarczkowe oraz arsenowe. Ich największe złoża występują w takich miejscach jak Australia, Kuba, Indonezja, Południowa Afryka, Rosja, Kanada. Pierwsze duże zasoby tego surowca odkryto we francuskiej Nowej Kaledonii.
Obecnie naturalne złoża niklu są coraz mniejsze. Tak naprawdę ubywa ich z roku na rok, a jego wydobycie stanowi spore wyzwanie. Dlatego też coraz sporą popularnością cieszą się miejsca jak skup złomu, gdzie można bezpiecznie i wygodnie oddać narzędzia czy inne przedmioty z niklem bądź jego stopami. To właśnie tam surowiec ma szansę na powtórne wykorzystanie i recykling. Warto zastanowić się nad tym, czy w najbliższym otoczeniu nie ma przypadkiem urządzeń, czy akcesoriów, z jego użyciem i czy nie jest to dobry pomysł, aby się ich pozbyć w ekologiczny sposób.
